20 oktober 2019

Exodus 17, 8,- 13 - Psalm 121 - 2 Timotheüs 3, 14 - 4, 2 - Lukas 18, 1 - 8

Dankbaarheid en liefde

Het wonderlijke verhaal van de tijd van de Uittocht uit Egypte is een vervolg op een gebeurtenis die vooraf gaat aan het juist gelezen en gehoorde verhaal. Dat was de bijzondere gebeurtenis bij Massa in de woestijn, waar Mozes uit de rots water moest slaan, en hij in zijn hart twijfelde. Kan God dat wel? En: doet God dat wel voor men¬sen die zo zeuren? Doordat Mozes - ondanks zijn twijfel - water uit de rotsen slaat, worden de mensen gered. Mozes heeft zich dus getoond als een vertegenwoordiger van God, de Koning. In ons verhaal van vandaag strijdt het volk tegen een onechte koning, die van Amalek, een volk dat hen overvalt. De boodschap is ongeveer: wie Mijn volk aanvalt, zal ik straffen, maar wel met behulp van de leiders van het volk.
Het gebaar van Mozes is een machtige beeld: met zijn opgeheven handen erkent Mozes de aanwezigheid van God en is hij van plan dat vol te houden, alleen of met anderen. Zolang Mozes het volhoudt om Gods teken te zijn, zal zijn legeraanvoerder Jozua aan de winnende hand zijn. Als de leider het opgeeft, dan gaat heel het volk eraan. Hij moet het volhouden en hij mag het nooit opgeven. De leider, de koning, de huisvader, de moeder van het huis, de leraar, de pastor, zij mogen het nooit opgeven. Achter de schermen gebeurt er altijd veel in het verborgene, maar het kan niet achte¬wege gelaten worden. Ieders rol is een deel van Gods plan.
Wanneer Amalek verslagen is, bouwt Mozes een altaar en hij zegt dan: “God voert strijd tegen Amalek, alle geslachten door.” We kunnen dit noemen een gebed in moeilijke tijden. Bidden is het afsmeken van Gods aanwezigheid en zijn handelen tegen machten en krachten die ons eronder willen krijgen. Geloven en bidden is dus een zaak van overleven, leven of niet leven. Als wij onze handen heffen in gebed, zoals velen doen bij het Onze Vader, dan doen we dat omdat we zien en ervaren dat God het laatste woord heeft, dat wij ons leven in grote dankbaarheid ondanks alles mogen aanvaarden.
Daarmee komen we aan de kern van elke eucharistie. U weet misschien dat in Griekenland evcharisto wordt gezegd waar wij Dank je wel zeggen. Eucharistie wil zeggen, dankbaarheid betonen, dankzeggen. Dankbaarheid is een bijzondere gave, waardoor we ons bewust worden van onze eigen gaven die we voor een groot deel gekregen hebben en voor een ander deel ontwikkeld. Doordat we dankbaar zijn er-kennen we dat we niet alles in ons leven of in de maatschappij kunnen maken. U zult misschien zeggen, wat een open deur. Ja? Is dat een open deur? Door alle moderne technieken zijn we ervan overtuigd geraakt dat bijna alles te maak of te koop is. We kunnen leven maken in een reageerbuis. We kunnen co2 veranderen in gezonde stoffen, we kunnen van alles. Maar denk eens aan al die eenzame mensen. Denk aan de jongeren met psychische problemen, aan mensen met anorexia, aan eenzame ouderen die niet in staat zijn om hun leven als zinvol te beleven. We kunnen van Mozes leren: hij kon het niet volhouden zonder steun en helpers: dan pas kon hij een teken van God zijn. Hij alleen kon dat niet, wel samen met de anderen. Hij kon het alleen volhouden omdat hij helpers had en de hulp aanvaardde. Het leven is niet maakbaar in alle opzichten. Des te groter mag onze dankbaarheid zijn als de meeste dingen in ons leven wel goed lopen, dank zij de geschiedenis die er was voordat wij geboren werden, dank zij onze ouders, grootouders, de wegenbouwers, de bakker, de kerk, het geloof, en Jezus zelf.
Dan kunnen we volhouden samen met anderen en tegen de stroom in, tegen de pijn in je rug in, tegen het onbegrip van anderen in. Volhouden lezen we in het verhaal van Jezus over een vrouw die zich niet liet afschepen en liet afbekken door een onwillige rechter, maar die doorzette. Als een slechte rechter zich al laat ompraten door de volharding van een weduwe, hoeveel te meer zal God dan klaarstaan als wij volhardend met God praten, als wij durven te bidden.
En: waarom heeft Mozes toch die volharding? Wat drijft hem? Ik denk dat dat zijn trouw is en een sterke liefde is tot zijn volk en tot God, met wie hij omging op ver¬trouwelijke voet. Hier zien we een ijzersterk duo, dankbaarheid en liefde, waarmee we onze familie, waarmee we onbekenden, waarmee we rare mensen en zelfs onszelf tegemoet treden, zonder onze eigenwaarde te verliezen. Dat leren we hier, in deze eucharistieviering, deze viering van dankbaarheid.
We kunnen dankbaar zijn en liefdevol, we kunnen onze handen geheven houden in gebed, we kunnen dat aan jongeren leren, gewoon thuis. Als ze het bij u thuis niet leren, dan zullen ze het nergens leren. Ik zie zoveel enthousiasme bij jonge mensen dat het jammer is dat ze geen weet hebben van de rijkdommen die onder de kerkelijke woorden en gebruiken verscholen liggen. Wie een gebed uitspreekt dat uit zijn of haar hart komt, dan maak je anderen stil. Als je uit je eigen leven bidt, dan geef je een deel van je eigen dankbaarheid als geschenk aan degenen met wie je bidt.
Probeer het maar. De aanhouder wint! Ik wens u een gezegende zondag. Amen.



Naar www.kapucijnen.com

Preken in 2019

2019
voor een lijst van preken klik door naar
Lijst van preken

Preken uit andere jaren


2018
Bidden (komt nog)