Pasen 21 april 2019

Handelingen 10, 34.37 – 43 - Psalm 117 - Kolossenzen 3, 1 – 4 - Johannes 20, 1 – 9

De toekomst openen
Op de eerste dag van de week kwam Maria Magdalena vroeg in de morgen – het was nog donker – bij het graf en zag dat de steen van het graf was weggerold.
Het is alsof de nieuwe tijd begint met op weg te gaan in verwondering, aarzelend en beladen met kruiden en dan in verbazing de wereld aantreffen, die anders is dan je had verwacht. De steen was weggerold, de hindernis was op voorhand al verdwenen, maar het graf was open. Jezus is te vinden, maar ergens anders en op een andere manier dan zij zich had voorgesteld. En het vinden van Jezus gaf haar daardoor een zo grote blijdschap en maakte haar zo gelukkig, dat ze niet meer goed wist wat ze moest zeggen of doen.
Wat is het mooi dat zij, Maria Magdalena, haar verdriet uit op zo een liefdevolle manier. Het niet weten en het niet begrijpen, het loslaten is van alle tijden. We kunnen zo goed begrijpen dat de mannen niet over de schok van de dood van Jezus heen kwamen, dat ze daarin bleven steken. Zij waren hem om verschillende motieven gevolgd, ieder met zijn eigen karakter en idealen. De herinnering aan het verlies was nog te sterk. Ze keerden zich in zichzelf in,….
…behalve dan Maria Magdalena. Zij deed iets. Zij ging erop uit. Ik vertel niets nieuws als ik zeg dat zij een voortrekker is geweest in de beweging om vrouwen in de verschillende maatschappijen meer en andere waarde te geven. Dat kan wellicht een bijwerking zijn van de opstandingsverhalen van Jezus: dat iedereen zich kan voelen op¬ge-heven, zich trots mag voelen, ondanks de omstandigheden van het leven. Ik hoef u hier niet uit te leggen wat deze opstanding heeft betekend voor de vrouwenemancipatie. In veel samenlevingen was de vrouw binnenshuis de baas, in opvoeding en besteding van het geld. Maar publieke functies, die zaten er niet in.
Ik ben onlangs in Chili geweest, bij de kapucijnen die daar in de missie zijn. We waren op een zondag in een klein houten kerkje. Een van onze kapucijnen hield een preek, en hij waarschuwde de inlandse mensen dat het ging over machisme, de dominantie van de mannen. De vrouwen knikten enthousiast, de mannen zwegen. Hij vertelde over de armoede van 50 jaar geleden en de machteloze dronkenschap van de mannen, het geweld tegen de vrouwen, en je zag de vrouwen steeds knikken. Zijn thema was: sluit de weg naar de toekomst voor niemand af, zeker niet voor degenen die je heel nabij zijn. Na de eucharistie was er een feestmaal, ter gedachtenis aan een overleden man, en ik moet zeggen dat de vrouwen ook de eersten waren die toen dronken werden.
Daar ging het over: sluit voor niemand de toekomst af. Is dat niet wat we vandaag met Pasen vieren? De toekomst openen.
Anders gezegd: te beginnen met Jezus heeft God de toekomst open gemaakt voor iedereen. Wij, in naam van God, kunnen dat ook. Jezus kreeg een onverwachte toekomst, een leven en wel een nieuw leven, en zo geven wij nieuw leven, op vele manieren. Ik denk nu aan de Paasviering in Venezuela, waar de mensen geregeerd worden door een man die niet het beste voorheeft met zijn mensen. Ik denk aan zoveel mensen die de moed laten zakken en die gelukkig iemand vinden die met hen meetrekt. Of gewoon mensen die in dankbaarheid een kind op de wereld zetten, zoals wij allemaal ooit geboren zijn. De toekomst heeft vele gezichten, zoveel als er mensen zijn.
Pasen is het feest van de beelden. We hebben er enkele gehoord in de lezingen. In een ander beeld gevat zou je kunnen zeggen dat ieders leven een film is, met episoden van zwart wit, andere tijden in kleur, met verliefdheden, ziekte en dood, met verdriet en feest, loslaten en vasthouden, haat en liefde, opoffering voor elkaar en muziek, voor iedereen is het verschillend: maar wat voor iedereen hetzelfde is, is de lichtbron. De film die je ziet in een bioskoop speelt zich voor je af, maar de lichtbron is achter je, die zorgt ervoor dat je de film kunt gewaarworden. De lichtbron is sterk genoeg, maar je kunt er niet in kijken, net zomin als je in de zon kunt kijken zonder blind te worden. Toch bestaat die lichtbron, dat Licht.
In andere culturen is het gewoon om met Pasen tegen elkaar te zeggen: “Christus is opgestaan.” In het Russisch of in het Arabisch, en de klank van die worden is voldoende om een gevoel van vreugde op te wekken. Voor sommigen is dat voldoende, het licht schijnt door die woorden, het Licht schijnt door die wonderlijke en mooie melodieën.
Ik denk wel eens, zou dat niet voldoende zijn? We hebben zoveel doortimmerde theorieën opgebouwd over verlossing, bevrijding, en ons hele hoofd volgepropt met allerlei ideeën. Als we nou eens wat minder over al die dingen gingen denken en wat meer gingen doen, zoals Maria Magdalena, meer liefde doen dat erover nadenken, meer naar elkaar luisteren dan onze vooroordelen laten spreken. Als wij nou eens licht zouden zijn voor wie dat nodig heeft.
Mijn Paasboodschap is dus erg simpel, laten wij licht zijn tegen alle duisternis is. Als we iemand kennen die depressief is, luister, spreek niet en zet een kop thee voor hem of haar. Als we op rouwbezoek gaan, laten we dan zwijgen, boodschappen doen en de ander het verhaal van het gemis laten vertellen voordat we met ons eigen verhaal komen. Licht heeft zoveel vormen en kleuren, alle kleuren van de regenboog, en muziek hoort bij de beelden van de film die verlicht wordt door de Lichtbron die voor ieder gelijk is.
Misschien wordt Pasen net als kerstmis een feest voor de familie, en laat Albert Heijn maar met zijn paaseitjes van chocola zitten, die trouwens zouden smelten in het felle licht dat wij uitstralen, in naam van God die Jezus heeft opgewekt en hem heeft doen opstaan, om ons een toekomst te geven, mannen en vrouwen en kinderen, we zitten allemaal op de eerste rang!
Ik wens u een Zalig Pasen


Naar www.kapucijnen.com

Preken in 2019

2019
21 april, Pasen
1

Preken uit andere jaren


2018
Bidden